Archiwum kursów NBP – poradnik pobierania danych

Każdy, kto choć raz próbował odtworzyć historyczny kurs dolara albo euro, wie, że bez solidnego archiwum to niemal mission impossible – Narodowy Bank Polski od lat prowadzi jedno z takich archiwów, z danymi sięgającymi 2002 roku, podzielonymi na trzy tabele i dostępnymi w formatach HTML, CSV oraz XLS. Ten przewodnik pokazuje krok po kroku, jak korzystać z archiwum kursów NBP, żeby szybko znaleźć potrzebne dane i nie tracić czasu na domyślanie się, która tabela zawiera to, czego szukasz.

Liczba tabel archiwalnych: 3 (A, B, C) ·
Zakres lat w archiwum: od 2002 do 2026 ·
Dostępne formaty danych: HTML, CSV, XLS ·
Najczęściej wyszukiwana tabela: tabela A (kursy średnie)

Poniższa tabela podsumowuje podstawowe parametry archiwum.

Jak znaleźć archiwum kursów walut NBP?

Wejście na stronę główną NBP

• Otwórz przeglądarkę i wejdź na oficjalną stronę NBP (NBP – oficjalna strona banku centralnego)
• Na pasku nawigacyjnym znajdziesz główne sekcje serwisu

Strona główna NBP prowadzi do wszystkich kluczowych danych makroekonomicznych. To właśnie stąd zaczyna się droga do archiwum kursów.

Lokalizacja sekcji statystyka i sprawozdawczość

• Kliknij zakładkę „Statystyka i sprawozdawczość” w górnym menu
• Z rozwijanej listy wybierz pozycję „Kursy” (NBP – Kursy)

Sekcja ta grupuje wszystkie dane finansowe publikowane przez bank centralny – od bilansu płatniczego po właśnie kursy walut. Jest regularnie aktualizowana.

Wybór zakładki kursy

• Po wejściu w sekcję „Kursy” zobaczysz podstrony: tabela A, tabela B, tabela C oraz archiwa CSV/XLS dla każdej z nich (NBP – Kursy)
• Każda podstrona posiada osobne archiwum z możliwością wyboru roku

To właśnie tutaj znajdują się wszystkie archiwalne kursy – nie ma potrzeby szukania głębiej. Wystarczy wybrać interesującą Cię tabelę.

Zatem znajomość ścieżki dostępu do archiwum to pierwszy krok do efektywnej pracy z danymi kursowymi.

Czym różni się tabela A od tabeli B i C w archiwum NBP?

Trzy tabele, trzy różne cele. Zrozumienie różnic między nimi to podstawa, zanim w ogóle zaczniesz pobierać dane.

Tabela A – kursy średnie

Tabela A to najczęściej używane źródło kursów walut w Polsce. Zawiera codzienne kursy średnie walut obcych w złotych, ogłaszane przez NBP w dni robocze (NBP – Kursy walut – tabela A (oficjalny serwis banku centralnego)). Każdy wpis zawiera nazwę waluty, jej kod (np. EUR, USD) oraz kurs średni.

• Publikowana codziennie w dni robocze
• Zawiera kursy średnie walut obcych względem złotego
• Dostępna w archiwum od 2002 roku w formatach HTML, CSV i XLS (NBP – Archiwum kursów średnich – tabela A (CSV, XLS))

Tabela B – kursy średnioważone

Tabela B publikuje kursy średnioważone – wyliczane na podstawie obrotu na rynku międzybankowym, ale tylko dla wybranych walut (NBP – Kursy). Według źródeł wtórnych publikowana jest raz w tygodniu, w środę (MyBank.pl – portal finansowy).

• Dotyka wybranej puli walut, nie wszystkich notowanych przez NBP
• Rzadsza publikacja – dane tygodniowe, nie codzienne
• Osobna strona archiwum na portalu NBP

Tabela C – kursy kupna i sprzedaży

Tabela C zawiera kursy kupna i sprzedaży dewiz – to właśnie z niej korzystają banki i kantory przy wycenie transakcji wymiany walut (NBP – Kursy). Podobnie jak tabela A, archiwum sięga 2002 roku.

• Kurs kupna (bid) – po jakiej cenie bank kupuje walutę
• Kurs sprzedaży (ask) – po jakiej cenie bank sprzedaje walutę
• Różnica między bid a ask to spread – kluczowy wskaźnik dla kantorów

Wniosek: Tabela A jest dla każdego, kto potrzebuje kursu referencyjnego. Tabela B – dla analityków potrzebujących średniej ważonej. Tabela C – dla firm i instytucji przeprowadzających rzeczywiste transakcje walutowe.

Wybór odpowiedniej tabeli zależy więc od konkretnego zastosowania – to kluczowa decyzja przed pobraniem danych.

Jak pobrać archiwalne kursy NBP w formacie CSV lub XLS?

1. Wybór roku i tabeli – Na stronie archiwum wybierz tabelę (A, B lub C), a następnie kliknij interesujący Cię rok (NBP – Archiwum kursów średnich – tabela A (CSV, XLS)). Dla każdego roku zobaczysz linki do pobrania plików CSV i XLS. Wybór roku to pierwszy krok – archiwum jest podzielone latami, co ułatwia nawigację, ale przy dłuższych okresach wymaga pobrania wielu plików.
2. Pobranie pliku CSV – Kliknij link z rozszerzeniem .csv – plik otworzy się w przeglądarce lub pobierze na dysk. CSV można otworzyć w dowolnym arkuszu kalkulacyjnym (Excel, Google Sheets, LibreOffice) (NBP – Instrukcja pobierania kursów walut). Format CSV jest lekki i uniwersalny – waży kilkadziesiąt kilobajtów dla całego roku, co pozwala na szybkie przetwarzanie nawet na słabszym sprzęcie.
3. Pobranie pliku XLS – Kliknij link z rozszerzeniem .xls – plik zostanie pobrany w formacie starszego arkusza Excela. Pliki XLS zawierają tę samą treść co CSV, ale w formacie binarnym z obsługą formatowania komórek (NBP – Archiwum kursów średnich – tabela A (CSV, XLS)). Niektórzy użytkownicy preferują XLS ze względu na łatwiejsze formatowanie dat i liczb w Excelu. CSV jest natomiast lepszy do automatyzacji i skryptów.

Korzystanie z tych kroków pozwala uniknąć błędów przy pobieraniu i od razu uzyskać dane w preferowanym formacie.

Jaki jest średni kurs euro w archiwum NBP?

Sprawdzenie kursu euro dla konkretnego dnia

• Wejdź w archiwum tabeli A i wybierz rok oraz miesiąc interesującego Cię dnia
• Znajdź wiersz z kodem EUR – obok widnieje kurs średni dla danego dnia (NBP – Kursy walut – tabela A)

Kurs euro w tabeli A to średnia arytmetyczna z notowań danego dnia roboczego – jest to wartość referencyjna, nie służy bezpośrednio do transakcji.

Kurs euro w tabeli A

Tabela A zawiera kurs euro wraz z innymi walutami obcymi – każdy wpis to kod waluty, nazwa i kurs średni w złotych (NBP – Kursy walut – tabela A). Euro jest notowane codziennie jako jedna z podstawowych walut.

• Kod waluty: EUR
• Publikowany codziennie w dni robocze
• Dostępny w archiwum od 2002 roku

Kurs euro w tabeli B i C

• Tabela B: kurs średnioważony euro – publikowany raz w tygodniu, dla wybranych walut (MyBank.pl – portal finansowy)
• Tabela C: kurs kupna i sprzedaży euro – dane transakcyjne dla banków i kantorów

Różnica między kursem z tabeli A a kursem z tabeli C może sięgać kilku groszy – to spread, który realnie wpływa na koszt wymiany waluty.

Dysponując tymi informacjami, możesz szybko zlokalizować kurs euro dla dowolnego okresu.

Jakie są najczęściej pobierane formaty danych z archiwum NBP?

HTML – podgląd w przeglądarce

• Domyślny format wyświetlania danych na stronie NBP – tabela widoczna od razu w przeglądarce
• Można wydrukować bezpośrednio z przeglądarki lub skopiować do schowka

HTML to najszybszy sposób na podejrzenie kursu bez pobierania czegokolwiek – idealny, gdy potrzebujesz jednej wartości, a nie całego zestawu danych.

CSV – dane do analizy

• Format tekstowy z wartościami rozdzielonymi przecinkami – otwierany w każdym arkuszu kalkulacyjnym
• Lekki plik (kilkadziesiąt KB za rok danych), łatwy do przetwarzania w skryptach Python, R, Excel (NBP – Instrukcja pobierania kursów walut)

CSV jest formatem z wyboru dla analityków danych – pozwala na import do narzędzi analitycznych bez utraty precyzji liczb.

XLS – arkusz programu Excel

• Format binarny starszych wersji Excela – zawiera te same dane co CSV, ale z formatowaniem komórek
• Wygodny dla użytkowników Excela, którzy nie chcą importować CSV (NBP – Archiwum kursów średnich – tabela A (CSV, XLS))

Dla zwykłego użytkownika Excela XLS jest wygodniejszy – otwiera się bez ekranów importu, od razu z nagłówkami kolumn i formatowaniem dat.

Wniosek: Wybór formatu zależy od celu: HTML dla szybkiego podglądu, CSV dla analizy i automatyzacji, XLS dla pracy w Excelu. NBP udostępnia wszystkie trzy, więc nie musisz wybierać – możesz korzystać z każdego w zależności od potrzeby.

Świadomość zalet każdego formatu pozwala dopasować narzędzie do zadania, co zwiększa efektywność pracy.

„Archiwum kursów średnich – tabela A zawiera codzienne kursy średnie walut obcych ogłaszane przez NBP, dostępne w formacie CSV i XLS dla każdego roku od 2002.”

– NBP – opis archiwum kursów średnich (oficjalny komunikat banku centralnego)

„Pliki do pobrania w formacie CSV i XLS pozwalają na samodzielną analizę historycznych kursów walut w dowolnym arkuszu kalkulacyjnym.”

– NBP – instrukcja pobierania kursów walut (oficjalny komunikat banku centralnego)

„Tabela B publikuje kursy średnioważone dla wybranych walut – publikacja odbywa się raz w tygodniu, w środę.”

– MyBank.pl – portal finansowy

Archiwum NBP to narzędzie, które przy odrobinie wiedzy pozwala samodzielnie zweryfikować każdy historyczny kurs – bez polegania na stronach pośredniczących, które mogą podawać dane z opóźnieniem lub po własnych przeróbkach. Dla osoby, która regularnie sprawdza kursy do celów zawodowych (księgowość, analiza finansowa, wycena kontraktów), umiejętność sprawnego poruszania się po archiwum NBP to oszczędność czasu i gwarancja, że dane pochodzą wprost z pierwotnego źródła.

Dla księgowego, analityka finansowego czy studenta ekonomii, archiwum kursów NBP jest narzędziem, które przy odrobinie wprawy dostarcza danych wprost ze źródła – bez pośredników, bez przeróbek. Wybór między tabelami A, B i C sprowadza się do jednego pytania: czy potrzebujesz kursu referencyjnego (tabela A), średniej ważonej (tabela B), czy rzeczywistych cen transakcyjnych (tabela C). Dla większości osób sporadycznie sprawdzających kursy wystarczy tabela A i format HTML. Dla profesjonalistów, którzy analizują dane regularnie – CSV i opanowanie struktury archiwum to inwestycja, która zwraca się przy każdej kolejnej sesji.